“`html

Dev Balkabağı Yetiştiricileri Dünya Hakimiyeti İçin Yarışıyor

Balkabağı, Muggle adıyla anılan dev örneğiyle dikkat çekiyor. 2.819 pound (yaklaşık 1.278 kg) ağırlığı ve 6,4 metre çevresiyle birlikte bu dev dolgun meyve, 4 Ekim 2025 tarihinde Guinness Dünya Rekorları‘nda “en ağır” ve “en geniş çevreye sahip balkabağı” unvanlarını kazanmıştır.

Yetiştiricilikte 51 Yıllık Emek

İngiliz ikizler Ian ve Stuart Paton için bu zafer, 51 yıl süren sabırlı bir çalışmanın meyvesidir. Ian Paton, “13 yaşındayken bize tohum verdiler. O gün, bir 24,5 kg’lık balkabağı yetiştirdiğimizde bu tutku başladı,” şeklinde ifade ediyor. Gerçekten de, bir kez bu devasa meyveleri yetiştirmeye başladığınızda, bu işin meraklısı oluyorsunuz.

İkizlerin çoğu, Hagrid gibi hayali karakterlerin isimleriyle adlandırılan bu dev balkabaklarını yıllar boyu yetiştirdiler. 2022 yılında, İngiltere’nin en ağır balkabağı unvanını aldılar; ancak dünya genelinde Amerikalı yetiştiricileri geçmek istiyorlar. Stuart bu senenin ardından emekli olmayı düşünse de, Ian bu yolculuğa devam etmekte kararlı.

“Bu devasa boyut, bu meyvelerin büyüleyici bir yönü. Bir tohum ekiyorsunuz ve bir canavara dönüşüyor,” diyor Ian.

Balkabağı Hastalığı

Günümüzde “balkabağı hastalığı” global bir tutku haline gelmiş durumda. 1992 yılında, Great Pumpkin Commonwealth adlı kuruluş, dev meyve ve sebzelerin yönetimini üstlenmek üzere kurulmuştur. Balkabağı yetiştiriciliği dışında karpuz, domates gibi diğer bitkilerin de kontrolünü sağlamaktadır. Günümüzde bu kuruluş, Güney Afrika, Japonya ve Avustralya gibi uzak bölgelerde 70’in üzerinde etkinlik alanında dev balkabağı tartım organizasyonları düzenlemektedir.

Dev Balkabakları Üzerine Tarihçe

Dev sebzeler yetiştirmek uzun bir geçmişe sahiptir. Amerika’daki Batı Alaska Eyalet Fuarı’nda 1920’lerden beri dev lahana yarışmaları düzenlenmektedir. Half Moon Körfezi Balkabağı Festivali, 1974 yılında başladı. İlk şampiyonun ağırlığı sadece 60 kg idi. Bugüne geldiğimizde, bu rakam katlanarak arttı.

Cornell Üniversitesi AgriTech’teki uzman Steve Reiners, “Bir zamanlar bir tonluk balkabağı göreceğimizi düşünemezken, artık bunu geçmekteyiz,” ifadesini kullanıyor. 2012’de Ron Wallace, Rhode Island’da 911 kg ağırlığındaki bir balkabağı ile rekoru kırdı. O günden bu yana, 3.000 pound (yaklaşık 1.360 kg) eşiğine yaklaşılıyor.

“Bir mühendis bir gün 20.000 pound’a ulaşabileceklerini öne sürmüştü. Dev balkabaklarının dış kısmı genellikle 30 cm kalınlığındadır, kesilmesi oldukça zordur,” dedi Reiners. “Yetiştirmek için sınırlı bir süre olduğu için mevsim bazen engelleyici olabiliyor.”

Paton ikizlerinin yetiştirdiği Muggle, sadece 131 günde bir tohumdan, Sindirella’nın at arabası boyutuna erişmiştir.

Tohumla Başlayan Hikaye

Paton ikizlerinin dev balkabağı, dünya rekoru kıran pek çok örnek gibi, Atlantik Dev bir çeşittir. 1970’lerde geliştirilen bu tür, korkutucu hızlarda büyümekte. Sarmaşıklar her günde 30 cm uzayabiliyor. Yetiştiriciler, sadece bir örnek üzerinde yoğunlaşmak için daha küçük örnekleri seçiyor.

“Balkabaklarımız günde 32 kg büyüyebiliyor ve on gün içinde 320 kg’a ulaşabiliyor,” diyor Paton gururla. “İnsanlar onlara ne verdiğimizi soruyor, ben de şaka yollu, ‘Her gün yeni bir çocuk!’ diye yanıtlıyorum.” Ancak gerçekte, bu dev başyapıtlar günde yaklaşık 500 litre suya ihtiyaç duyarlar. “Onlar oldukça susuz,” şeklinde ekliyor Paton.

Dev balkabağı yetiştirmek bir sanat iken, başarılı yetiştiricilerin gizli bir formülü yok! Minnesota’daki Anoka Teknik Üniversitesi’nde çalışan bahçecilik uzmanı Travis Gienger, başarısını genetiğe, sabra ve titiz bitki yönetim yöntemlerine bağlıyor. Her sene bitkisini elle tozlaştırarak geniş bir çevresi olan balkabağının genleriyle kalın kabuklu bir örnek elde ediyor.

“Kazanmak için kalın bir kabuk şart,” diyen Gienger, ayrıca, Half Moon Körfezi Balkabağı Festivalini dört kez kazanan kişinin, 2022’de Kuzey Amerika rekorunu kırdığını ve 2023’te 1.247 kilogramlık “Michael Jordan” isimli dev balkabağı ile yeni dünya rekoru elde ettiğini belirtiyor.

Bir Balkabağının Öyküsü

Balkabağı yetiştiriciliği, zorluklarla dolu bir yolculuktur. Gienger’ın bu yılki potansiyel kazananı, üzerinde yabancı bir delik bulmuş ve bu durum tüm meyveyi çürütme riskine yol açmıştır. “Kontrolümüz dışında olan pek çok etken var,” diyerek hava durumunu örnek gösteriyor. Aşırı yağışlar, sıcak veya soğuk havalar ve dolu fırtınaları bu süreçte zorluk yaratabiliyor.

Balkabakları olgunlaştıklarında, kaldırılması için özel teçhizat gerekmektedir. Geçtiğimiz yıl, Gienger kazanan balkabağını 35 saat süren bir yolculukla Kaliforniya’ya taşımıştır. Yarışmadan sonra, kazanan balkabağını tekrar New York’a geri getirmek için üç yetiştirici beş gün boyunca çalışmıştır.

Tüm bu zorluklara rağmen, her şey buna değiyor. Michael Jordan’ın bir tohumu 349 dolara satılabiliyor. Gienger, Half Moon Körfezi’nde 30.000 dolarlık bir ödülle dönüyor ve harika bir hafta sonu geçiriyor. “Gerçekten güzel bir deneyimdi,” diyor, “bir ceket ve bir oymalı yüzük hediye ediyorlar ve ardından sizleri balkabağı arabanızla büyük bir geçit törenine çıkarıyorlar.”

Birçok yetiştirici için kazanmanın mutluluğu, maddi ödüllerden daha değerlidir. Paton’un belirttiği gibi, bu dev balkabaklarını yetiştirmek ciddi bir maliyet gerektirebiliyor. “Bunu dünyanın en dostça sporu olarak adlandırıyoruz çünkü birbirimize yardımcı oluyoruz,” diyor Paton. “Sonuçta, yarışma kendi kendinize ve doğaya karşı.”

Yazar: Diana Hubbell/Popular Science. Çeviren: Ozan Zaloğlu.

Dev Balkabağı Yetiştiricileri Dünya Hakimiyeti İçin Yarışıyor makalesi ilk olarak Popular Science‘da yayımlanmıştır.

“`